Chat with us, powered by LiveChat
Բաժանորդագրվել

Մուտք գործել

Կամ

Չի կարող լինել դատարկ!

Չի կարող լինել դատարկ!

Գաղտնաբառի վերականգնում

Գրանցվել

Կամ

Error message here!

Error message here!

Error message here!

Մոռացել ե՞ք գաղտնաբառը։ Մուտքագրեք ձեր էլ.հասցեն եւ դուք կստանաք նոր գաղտնաբառ։

Էլ. հասցեն գրանցված չէ։

Վերադառնալ

Close

Մեզ մղում են դառնալ թնդանոթի միս. «Իրական իրավունք»

ԲԱԺԱՆՈՐԴՆԵՐԸ ԽՐԱԽՈՒՍՈՒՄ ԵՆ ԽՈՍՔԻ ԱԶԱՏՈՒԹՅՈՒՆԸ ԵՎ ՍՏԱՆՈՒՄ ՈՐԱԿ ՊԱՀԱՆՋԵԼՈՒ ԻՐԱՎՈՒՆՔ
Հետևե՛ք մեզ YouTube-ում

«Սուտ կռիվ են տվել ձին ու ջորին, էշը արանքում թամաշա է քաշում, ուզում է ինչ-որ կերպ օգտվել». բայց կեղծ կռիվ է՝ նա այդտեղ կորցնողն է: 
Երբ ձին ու ջորին կռվում են, էշն է սատկում այդ ընթացքում. պետք է ուշադիր լինել՝ այդ էշի դերում հանդես չգալ, երբ մեզ փորձում են մղել դրան, թնդանոթի միս դարձնել ինչ-որ մեկի շահերի համար: Հիմա՞ հիշեցին Հայաստանի շահերը, Հայաստանի հողերը, Հայաստանի պատմական արդարության մասին, կամ Ցեղասպանության ժխտողականությունն արգելող նախագծի մասին նո՞ր հիշեցին Ռուսաստանում: Սա շատ էժան, շատ ցածր մակարդակի քաղաքականություն է, որը վարվում է, և սա պետք է մեր կողմից շատ համարժեք գնահատական ստանա:Էյֆորիայի մեջ գտնվող մեր բոլոր քաղաքացիները և հասարակական շրջանակները պիտի իրենց տեղը դրվեն, քանի որ ուղղակի անթույլատրելի է փորձել դառնալ այդ թնդանոթի միսը՝ ո՞ւմ հաշվին և ո՞ւմ համար:

_ Ողջույն, հարգելի ռադիոլսողներ և ռադիոդիտողներ: FM 106.5 հաճախությամբ իր աշխատանքն է սկսում «Իրական իրավունք» հաղորդաշարը: Տաղավարում աշխատում են Հայկուհի Մինասյանը և հաղորդաշարի հեղինակ, ԱԺ անկախ պատգամավոր Էդմոն Մարուքյանը:
Ողջույն, պրն. Մարուքյան:
_ Ողջույն:
_ Հարգելի ունկնդիրներ, եթե նկատել եք, մեր եթերում վերջին շրջանում ամենաուշադիրը հետևում ենք ռուս-թուրքական հարաբերությունների զարգացումներին: Այս անգամ պրն. Մարուքյանի հետ թեմային կանդրադառնանք հայկական դիտանկյունից:
Պրն. Մարուքյան, մեր լրատվամիջոցներն անընդհատ լուսաբանում են ռուսական լրատվամիջոցների, ռուսական քաղաքական գործիչների այն հայտարարությունները, որ հայերի միջոցով լուծելու են «թուրքական հարցը»: Դուք միշտ խոսում եք սուվերենության մասին, Դուք միշտ խոսում եք այն մասին, որ ՀՀ-ն ինքը պետք է որոշի իր արտաքին քաղաքականությունը, սակայն քանի որ մեր ԱԳՆ-ն տևական ժամանակ լռում է, որոշ մարդիկ մեկնաբանում են, թե ԱԳՆ-ը սպասում է՝ ինչ են հրահանգելու դրսից: Ի՞նչ կարծիք ունեք Դուք, ստեղծված իրավիճակում ՀՀ-ն ի՞նչ կեցվածք պիտի ընդուներ, և ինչքանո՞վ ենք մենք պատրաստ այս զարգացումներին՝ որպես պետություն:
_ Նախ՝ կարծում եմ՝ տարածաշրջանում շատ լուրջ զարգացումներ են տեղի ունենում, ինչի հետ կապված մենք, մեծ հաշվով, ադեկվատություն չենք ցուցաբերում: Մինչև ռուս-թուրքական հարաբերությունների սրմանն անդրադառնալը նախ պետք է ասել, որ իրանական տնտեսությունը վերջապես բացվում է, և այդտեղ լուրջ հնարավորություններ են առաջանում, ինչի հետ կապված հայկական կողմից նախաձեռնողական քաղաքականություն վարելու, ինչ-որ մոտեցումներ ցուցաբերելու կամ արևմտյան բիզնես շրջանակներին հրավիրելու առումով պասիվություն է տիրում: Մինչդեռ մենք կարող էինք այստեղ ունենալ արևմտյան տարբեր կորպորացիաների մասնաճյուղեր, գրասենյակներ, որոնք Հայաստանից Իրան կզբաղվեին բիզնես գործունեությամբ, որովհետև այս պահին Իրանում, ամեն դեպքում, վտանգավոր է այդ արևմտյան ընկերությունների համար. այո՛, բացվել է տնտեսությունը, այո՛, սանկցիաները մաս-մաս վերացվում են, բայց պատկերացրեք՝ այդ արևմտյան բիզնեսմենն իր ընտանիքը չէր պահի Իրանում, այլ կպահեր՝ Հայաստանում, կամ եթե երեկոյան ցանկանար ժամանակ անցկացնել, ավելի անվտանգ ժամանակ կանցկացներ Հայաստանում, քան՝ Իրանում: Ավելին՝ Հայաստանի բանկային համակարգն ավելի բարենպաստ պայմաններով և անվտանգ կարող է ընդունել Իրանի հետ կապված ցանկացած ընկերության հաշիվներ, սպասարկել դրանք, քան՝ Իրանում: Այսինքն՝ բազմաթիվ հնարավորություններ կան այսօր այստեղ, և մենք այդ հնարավորություններից չենք օգտվում:
Մյուս կողմից գանք նրան, որ տարածաշրջանում նոր իրադրություն է ձևավորվում՝ կապված ռուս-թուրքական հարաբերությունների սրման հետ: Եվ շատ հետաքրքիր է, որ շատ կարճ ժամանակ է անցել այն օրից, երբ Վլադիմիր Պուտինն այցելեց Թուրքիա, և արձանագրվեց ռուս-թուրքական հարաբերությունների ամենաջերմ մակարդակը՝ Ռուսաստանի և Թուրքիայի միջև միլիարդավոր դոլարների ապրանքաշրջանառություն, ռազմավարական գործընկերության մասին հայտարարություններ: Եվ հանկարծ շատ կարճ ժամանակ անց Թուրքիան խոցում է ռուսական ռմբակոծիչը, որը հատել է Թուրքիայի օդային սահմանը, բայց, մեծ հաշվով, անվտանգության առումով որևէ սպառնալիք չէր ներկայացնում թուրքական պետականությանը: Սրա հետ կապված, կարծում եմ, որ Հայաստանից մի քանի ուղղությամբ պետք է լինեն ուղերձներ՝ ուղղված նախ ռուսական քաղաքական էլիտային՝ ասելով. «Հայերը ձեզ համար թնդանոթի միս չեն. դուք իրավունք չունեք որևէ կերպ հայտարարություններ անել, որ հայերի հարցը պետք է լուծենք, հայերը պետք է կռվեն իրենց հողերի համար, և այլն»: Եվ մեր պատմական ամբողջ ընթացքն է ցույց տվել, որ այդպես էլ եղել է: Եվ հիմա, կարծում եմ, մենք պետք է դասեր քաղած լինեինք այս հանգամանքներից, և ես ուղղակի ապշած եմ հայկական մեդիաներում, սոցիալական ցանցերում այսօր տարվող պրոպագանդայից: Մարդիկ տարածում են ժիրինովսկիական ելույթներ, հաղորդագրություններ՝ էյֆորիայի մեջ գցելով մեր ամբողջ հանրությանը, թե իբր հիմա սրվեցին նրանց հարաբերությունները, հիմա նրանք կկռվեն, և մենք կշահենք: Բայց մենք Ջիվանի ունենք, պետք է հիշել. «Սուտ կռիվ են տվել ձին ու ջորին, էշը արանքում թամաշա է քաշում, ուզում է ինչ-որ կերպ օգտվել». բայց կեղծ կռիվ է՝ նա այդտեղ կորցնողն է: Եվ այս առումով մենք պետք է կրկին հիշենք, որ երբ ձին ու ջորին կռվում են, էշն է սատկում այդ ընթացքում. պետք է ուշադիր լինել՝ այդ էշի դերում հանդես չգալ, երբ մեզ փորձում են մղել դրան, թնդանոթի միս դարձնել ինչ-որ մեկի շահերի համար: Հիմա՞ հիշեցին Հայաստանի շահերը, Հայաստանի հողերը, Հայաստանի պատմական արդարության մասին, կամ Ցեղասպանության ժխտողականությունն արգելող նախագծի մասին նո՞ր հիշեցին Ռուսաստանում: Սա շատ էժան, շատ ցածր մակարդակի քաղաքականություն է, որը վարվում է, և սա պետք է մեր կողմից շատ համարժեք գնահատական ստանա, և էյֆորիայի մեջ գտնվող մեր բոլոր քաղաքացիները և հասարակական շրջանակները պիտի իրենց տեղը դրվեն, քանի որ ուղղակի անթույլատրելի է փորձել դառնալ այդ թնդանոթի միսը՝ ո՞ւմ հաշվին և ո՞ւմ համար:
Եվ մյուս կողմից շատ հետաքրքիր է, որ ուղիղ մեկ տարի է անցել հայկական ուղղաթիռի խոցումից. այն խոցվեց, ընդ որում՝ ռուսական զենքով, այն զենքով, որ Ռուսաստանը վաճառում է իր ռազմավարական գործընկերոջը՝ Ադրբեջանին, և այդ ժամանակ մենք չտեսանք Ռուսաստանի կողմից ինչ-որ հայտարարություններ, դատապարտող մոտեցումներ, որոնք ուղղված կլինեին Ադրբեջանին՝ բացի այն, որ իրենք մտահոգված են, երկու կողմերին էլ կոչ են անում զսպված լինել, և այլն: Այդ պատճառով ես կարծում եմ, որ Հայաստանը ռուսական ռմբակոծիչի հետ կապված ոչ մի հայտարարություն չպիտի անի, որովհետև Ռուսաստանն իր խնդիրները լուծելու համար, իր խնդիրներով առաջնորդվելով, որոշակի գործողություններ է իրականացնում, ինչի արդյունքում բախվում է թուրքական պետության շահերի հետ, որն իր շատ մտերիմ գործընկերն է: Եվ այդ բախման արդյունքում նրանք ոչնչացնում են ռուսական ռմբակոծիչը, ինչին ի պատասխան Ռուսաստանը՝ որպես գերտերություն, ինչքան էլ զարմանալի է որոշ շրջանակների համար (ինձ համար զարմանալի չէ), չի կարողանում համարժեք պատասխան տալ Թուրքիային: Եվ այստեղից ակնհայտ է դառնում, որ իրերի՝ մեզ հայտնի դասավորությունն այնքան էլ այդպես չէ: Ի սկզբանե, եթե Ռուսաստանն այն երկիրն է, որի մասին այդ պատկերացումները կան մեր հասարակական շրջանակներում, Թուրքիան կամ որևէ այլ երկիր երբեք չէր կարող նրա ռմբակոծիչը խոցել: Այսինքն՝ եթե նրանք այն են, ինչ ի սկզբանե ներկայացնում են իրենց, նման բան չէր կարող տեղի ունենալ. այն, որ դա տեղի է ունեցել, փաստում է, որ այն, ինչ մենք պատկերացնում ենք կամ այն ակնկալիքները, որ կան Ռուսաստանից՝ որպես գերտերություն, այդպես չէ. սա՝ մեկ: Եվ երկրորդը՝ անգամ եթե դա տեղի է ունեցել, ապա դրա պատասխանը շատ անհամարժեք է: Այսինքն՝ ռմբակոծիչը խոցվում է՝ սկզբից հայտարարում են, որ երևի ռմբակոծումը եղել է տարածքից, այլ ոչ թե օդային է, այսինքն՝ երևի տեռորիստներն են արել, այլ ոչ թե՝ Թուրքիան, իսկ հետո Թուրքիան հայտարարում է. «Ոչ, ժողովուրդ. մենք ենք խփել. մի փնտրի այնտեղ՝ ներքևում ինչ-որ մարդկանց: Հանգստացեք, այդ մենք ենք արել»: «Դա դո՞ւք էիք արել: Դե լավ, եթե այդպես է, մեր տուրիստները չեն գա ձեզ մոտ»: Ես չեմ կարծում, թե սա պատասխան է, և չեմ կարծում, որ մյուս քաղաքական շրջանակներում այդ մոտեցումները, բարձրացված ձայներն առ այն, որ հայերը կկռվեն նրանց դեմ, խելամիտ են. հայերը հո ձեր վարձու զինվորները չե՞ն, որ գնան ձեզ համար կռվեն, ինչի՞ համար պիտի հայերը կռվեն: Եվ, ի վերջո, մենք տարածաշրջանում լուրջ խնդիրներ ունենք՝ մեր հարևան պետությունների հետ մեր հարաբերությունները կարգավորելու, ոչ թե՝ նոր կոնֆլիկտներ հրահրելու, նոր պրոբլեմներ ստեղծելու այն իրավիճակում, որում գտնվում է մեր պետությունը և մեր տնտեսությունը: Արդյո՞ք մեր տնտեսությունը կարող է իր ուսերին կրել որևէ նոր կոնֆլիկտ՝ բացի Լեռնային Ղարաբաղի խնդիրը, որ մենք այսօր ունենք: Սրանք հարցեր են, որոնց մենք պետք է կարողանանք շատ հստակ, շատ սթափ գնահատականներ տալ և գիտակցել, և այս առումով, կարծում եմ, քանի որ ռուսական ԱԳՆ-ն չի ասում՝ «հայերը թող գնան կռվեն այնտեղ մեզ համար», այլ ինչ-որ քաղաքական շրջանակներ են ասում, ապա ոչ թե մեր ԱԳՆ-ն պետք է դրան պատասխանի (չնայած՝ եթե ԱԳՆ-ն էլ պատասխաներ, վատ չէր լինի), այլ մեր քաղաքական շրջանակները պիտի դրան պատասխանեն: Բայց քանի որ մեր քաղաքական շրջանակների հիմնական հատվածն իր իշխանության գալու միակն ճանապարհը տեսնում է Կրեմլի միջոցով, նրանք որևէ նման պատասխան ընդդեմ ռուսական քաղաքական էլիտայի չեն կարող տալ, և չեն էլ տա: Այս պատճառներով հիմա Հայաստանում տոտալ լռություն է տիրում և էյֆորիա առ այն, որ շուտով ռուսներն ու թուրքերը կկռվեն, իսկ այդ արանքում կշահենք մենք: Դա իրականում այդպես չէ. նախ՝ ռուսներն ու թուրքերը չեն կռվի՝ դա շատ արագ կանցնի և շատ արագ կկարգավորվի, և երկրորդ՝ ովքեր այդ ընթացքում ուրախանում էին և ովքեր փորձում էին այդ ընթացքում ինչ-որ դիվիդենտներ շահել, հենց նրանք կսկսեն տուժել:
_ Պրն. Մարուքյան, Դուք երևի ավելի ուշադիր հետևում եք նաև արտասահմանյան լրատվամիջոցներին, քանի որ լեզվի իմացությունը դա թույլ է տալիս: Մեզ մոտ հիմնականում մեկնաբանները ռուսական լրատվամիջոցներն են կարդում և կարդում են այն թարգմանությունները, որոնք հարմար են գտել թարգմանել ռուսական լրատվամիջոցները: Ի՞նչ են գրում աշխարհում. օրինակ՝ Ուկրաինայի դեպքերի ժամանակ մենք տեսնում էինք երկու տարբեր իրականություն: Այժմ արտասահմանյան մամուլը և եվրոպական երկրներն ի՞նչ դիրքորոշում ունեն այս ամենի հետ կապված:
_ Ի սկզբանե ասեմ, որ շատ արագ Արևմտյան տարբեր պետություններ, հիմնականում՝ ՆԱՏՕ-ի անդամ պետությունները, հայտարարեցին, որ, ըստ էության, Թուրքիան որևէ խախտում թույլ չի տվել, որովհետև պաշտպանել է իր օդային սահմանը, և Թուրքական պետությանն ուղղված որևէ դատապարտող հայտարարություն ես մինչ այս պահը չեմ կարդացել: Եղել են ափսոսանքի հայտարարություններ, որ ամեն դեպքում չարժեր խոցել ռուսական ռմբակոծիչը, որովհետև այն ուղղված չէր թուրքական պետության դեմ, և այլն՝ չնայած, որ խախտվել էր Թուրքիայի օդային տարածքը, և նման հայտարարություններ, բայց Թուրքիայի այդ գործողությունը դատապարտող հայտարարություն չկա: Այսինքն՝ նրանք, ըստ էության, միակամ են այս հարցում և գտնում են, որ ՌԴ-ն ոչ թե հենց ԻՊ դիրքերն է ռմբակոծում, այլ ռմբակոծում է այն ընդդիմության դիրքերը, որն աջակցում էր արևմուտքին՝ ընդդեմ Ասադի: Ես ինքս՝ որպես Քեսաբ այցելած, Լաթաքիա այցելած մարդ (հիշում եք, որ նախորդ տարի խորհրդարանից խումբ գնաց), ինքս նախագահ Ասադի հետ հանդիպած լինելով հանդերձ՝ գտնում եմ, որ ընդհանրապես այդ ուժերին աջակցելը, ֆինանսավորելը և արդյունքում ԻՊ-ի նման ահաբեկչական խմբավորում ծնելը, Արևմուտքի մեծ մեղքն է, մեծ հաշվով: Բայց մյուս կողմից ես հասկանում եմ, որ նրանք այդտեղ ցանկանում են իրենց շահերն առաջ մղել ընդդեմ Ասադի իշխանության, և այս առումով անգամ այն ժամանակ, երբ մենք գտնվում էինք Սիրիայում, նախագահ Ասադի բանակն արդեն երկրի 60 %-ին չէր տիրապետում: Եվ հիմա էլ ավելի խորացված է իրավիճակը, և արդեն տեղեկություններ կան, որ Ռուսաստանն ինքն է խնդրում Ասադին, որ պետք է ինչ-որ բան անել, որ նա վայր դնի իր լիազորությունները, պետք է ինչ-որ խաղաղ ելք մտածել նրա համար: Չնայած՝ մեր հանդիպման ժամանակ նա ասում էր, որ ինքը մինչև մահ կռվելու է այնտեղ, ինչը, ըստ էության, հարգանքի արժանի մոտեցում է՝ իր ժողովրդի իր պետության համար պայքարել այն ուժերի դեմ, որոնց դեմ նա պայքարում է: Եվ իզուր չէր, որ ֆրանսիական դեպքերից հետո Ասադը հայտարարությամբ հանդես եկավ և ասաց, որ Սիրիան արդեն տարիներ շարունակ այդ վիճակում է ապրում: Եվ արևմուտքն այս առումով շատ լուրջ մեղք ունի կուտակած՝ Քեսաբի գրավումը, որ նույնպես թուրքական աջակցությամբ տեղի ունեցավ. այդ ժամանա՞կ ուր էր ՌԴ-ն: Մենք կարող ենք այս հարցերն անընդհատ բարձրացնել, որ շատ ժամանակ կար այդ ամենը կանխարգելելու համար, այլ ոչ թե սպասել, որ ծնվեր ԻՊ, մարդկանց սկսեին գլխատել, տեռորիստական ակտեր իրականացնեին, նոր գնային, սկսեին այնտեղ ռմբակոծել, դիրքեր գրավել, և այլն: Չնայած՝ լավ է ուշ, քան՝ երբեք: Ամեն դեպքում, արևմտյան մամուլը և արևմտյան գործիչները, մեծ հաշվով, պաշտպանել են թուրքական դիրքորոշումը՝ միաժամանակ կողմերին զսպվածության կոչ անելով, որովհետև այդ սրացումը ոչ մեկին ձեռնտու չէ. վաղ, թե ուշ ինչ-որ պետություններ, ինչ-որ ուժեր կմիջնորդեն, և Ռուսաստանի ու Թուրքիայի հարաբերություններում բանակցությունների միջոցով կգան ինչ-որ եզրահանգման: Չի բացառվում, որ Թուրքիան համաձայնվի հետագայում ինչ-որ փոխհատուցում տալ՝ խնդիր չէ ժամանակի ընթացքում նման մոտեցումներով հարցը հարթել: Խնդիրն այն է, որ առաջին հարվածն իրենք հասցրեցին, և, մեծ հաշվով, մարսեցին, այսինքն՝ որևէ բան տեղի չունեցավ: Մեզ մոտ կային էյֆորիկ մոտեցումներ, որ շուտով կռիվ կսկսի, և այլն. եթե հանկարծ Ռուսաստանը և Թուրքիան պատերազմի մեջ ներքաշվեն, այդտեղ ես ուրախանալու որևէ բան չեմ տեսնում, առավել ևս՝ Հայաստանի պարագայում:
_ Շնորհակալություն, պրն. Մարուքյան: Հաղորդման վերջին հատվածում կցանկանայի մի փոքր անդրադառնալ ԵԽԽՎ ընդունած վերջին բանաձևին՝ կապված Սարսանգի ջրամբարի հետ. այն է՝ Ադրբեջանի ժողովուրդը զրկված է ջրից: Եվ սրան հետևեց հայտարարությունը, որ մի փոքր ջուր կտան ինչ-որ բանի դիմաց, և այլն: Օրինակ՝ մեր գործընկեր Լևոն Շիրինյանը ասում է, որ մենք պատճառ չունենք տալու, և մտահոգված է, թե ինչու մենք չենք կարողանում միջազգային հանրության մոտ բարձրացնել մեր խնդիրներն այնպես, որ դեռ մենք ենք հայտնվում տուժողի դերում: Եվ պարոն Շիրինյանը նաև նշում է, որ մենք պիտի արխիվից հանենք այն փաստաթղթերը, ըստ որոնց Բաքվի նավթային ընկերությունները, ինչպես գիտենք, իրականում հայերին են պատկանել: Եվ այդ փաստաթղթերը կան, և նա ասում է, որ մենք պետք է այդ ամենը տեղափոխենք իրավական հարթություն և դրա հիման վրա ասենք, որ ուրեմն նրանք էլ մեզ պիտի նավթ տան: Այսինքն՝ ինչի՞ց է բխում այս միակողմանի քաղաքականությունը. սրանք քաղաքակա՞ն որոշումներ են, թե՞ մեր վատ աշխատանքի հետևանքն են:
_ Հայաստանում փորձ է արվում այդ ամենը բարդել եվրոպական կառույցների վրա, թե՝ տեսնո՞ւմ եք՝ ինչ վատն է Եվրոպան, այս ինչ վատ բանաձևեր են ձեզ համար ընդունում: Բայց մյուս կողմից մենք մոռանում ենք, որ եվրոպական մեզ նվիրված, մեզ հետ աշխատող, համագործակցող բազմաթիվ գործընկերների կորցրինք, երբ ասոցացման համաձայնագրի փոխարեն Եվրասիական տնտեսական միության անդամ դարձանք, այսինքն՝ մենք կորցրինք իրական ընկերների, ովքեր հայկական հարցերով մեզ հետ միասին պայքարում էին թուրքական, ադրբեջանական լոբբինգի դեմ, և նման ապուշ բանաձևեր չէին հայտնվում օրակարգում, անգամ՝ դրանք բլոկադայի էին ենթարկում հանձնաժողովների կոմիտեների մակարդակով:
_ Այսինքն՝ այնուամենայնիվ, ստացվում է, որ այստեղ ևս քաղաքական որոշումներն են՝ կլինեք մեր բլոկից՝ ձեր դեմ…չեն գնա
_ Ոչ թե քաղաքական որոշումներն են, այլ՝ կլինեք մեզ համար կանխատեսելի գործընկեր, մենք ձեզ համար կլինենք կանխատեսելի գործընկեր: Երբ դու կանխատեսելի գործընկեր չես, երբ դու 4.5 տարի բանակցում ես, որպեսզի ասոցացման համաձայնագիր ստորագրես, և վերջին պահին ասում ես՝ ոչ, մենք Եվրասիական տնտեսական միություն ենք գնում, այդտեղ ո՞ւմ է պետք մեղադրել՝ այդ գործընկերների՞ն, ովքեր 4.5 տարի քեզ հետ աշխատել են, թե՞ մեղքը քո մեջ պիտի փնտրես: Այս առումով կա խորը հիասթափություն, և շատ գործընկերներ այլևս Հայաստանի շահերի հետ կապված լուրջ աշխատանք չեն կատարում, այսինքն՝ մի մակարդակում մենք կորցրել ենք լուրջ աջակցություն: Եվ այդ աջակցությունը կորցնելու արդյունքում մենք անգամ չենք կարողանում օգտագործել այն զենքերը, որ կարող էինք օգտագործել Ադրբեջանի դեմ: Օրինակներից մեկը Դուք բերեցիք, մի քանիսն էլ ես կարող եմ բերել. օրինակ՝ մենք կարող էինք տարբեր տեսակի բանաձևեր նախաձեռնել նույն ԵԽԽՎ-ում՝ ընդդեմ Ադրբեջանի, որոնք նվիրված կլինեին մարդու իրավունքների վիճակին Ադրբեջանում՝ լրագրողական կազմակերպությունների, լրագրողների բանտարկությունների մասին, քաղաքական գործիչների բանտարկությունների մասին, ազատությունների, ժողովրդավարական ընտրությունների խախտումների մասին: Մենք նման որևէ նախաձեռնությամբ հանդես չենք գալիս տարիներ շարունակ և սպասում ենք, որ նրանք ինչ-որ բան նախաձեռնեն, մենք սկսենք հակազդել դրան, բայց դա շատ թույլ մոտեցում է: Մենք պետք է անընդհատ նման նախաձեռնություններով հանդես գայինք, որպեսզի եթե հակառակ կողմից լիներ Սարսանգի ջրամբարի նախագիծ, մենք ասեինք՝ լավ, մենք մարդու իրավունքների այդ բանաձևի որոշ կետերում կփորձենք զիջել, դուք էլ այդտեղ զիջեք: Բանակցությունների արդյունքում գործը կարող էր այդ ձևով առաջ գնալ: Եվ ժամանակին արվել են նման բաներ, շատ են արվել՝ բանաձևը բանաձևի դիմաց հանվել է նիստերից, և եվրոպացի գործընկերներն ասել են՝ լավ, հոգնեցինք երկուսիցդ էլ, դուք ձեր հարցերը կլուծեք, իսկ դուք՝ ձեր, ո՛չ ձեզ ենք աջակցում, ո՛չ էլ ձեզ: Այդպիսով, ԵԽԽՎ-ն չէր վերածվի հայ-ադրբեջանական ինչ-որ բանավեճերի հարթակի, այլ ուղղակի մարդկանց ասում են՝ հանգստացեք, այլ հարցերով պետք է զբաղվել այստեղ, բայց դա չի արվել: Եվ մենք սպասել ենք այնքան, որ բանաձև է եկել, որն ունի մոտավորապես հետևյալ վերնագիրը. «Բռնության էսկալացիան Ադրբեջանի գրավյալ տարածքներում». նման խորագրով բանաձևի միայն հայտնվելն արդեն լուրջ խնդիր է մեզ համար, այնինչ այդ բանաձևն արդեն դարձել է փաստաթուղթ՝ այդ վենագիրն արդեն փաստաթղթի է վերածվել: Հաջորդը՝ Սարսանգի ջրամբարի բանաձևը: Այսինքն՝ Ադրբեջանը ոչ թե սպասում են, որ մենք ինչ-որ բան նախաձեռնենք, որ մեզ պատասխանեն, այլ անընդհատ իրենք են մեր դեմ բաներ նախաձեռնում: Իսկ մենք այդ առումով որևէ բանով զբաղված չենք, ավելին՝ այնտեղ գործընկերներ չունենք, մենք այնտեղ ԵՏՄ-ից էլ գործընկերներ չունենք, ռուսական պատվիրակությունը նման հարցերում մեզ չի օգնում, ԱՊՀ երկրների պատվիրակություններից օրինակ՝ ուկրաինականը, նույնպես մեզ չի օգնում, որովհետև Ղրիմի քվեարկության ժամանակ, հիշում եք՝ մենք ինչպես ենք քվեարկել, ինչպես ենք վարվել ՄԱԿ-ում և ԵԽԽՎ-ում: Այսինքն՝ մենք մեր ունեցած բոլոր հնարավոր աջակիցներից զրկված ենք այս տարածքներում, և չունենալով նաև ներքին ժողովրդավարական պրոցեսների լուրջ հաղթանակներ, մենք նաև հաղթաթուղթ չունենք այնտեղ ներկայացնելու՝ ասելու, որ ինչ-որ առումով մենք Ադրբեջանից էլ, Վրաստանից էլ, մյուսներից էլ առաջ ենք, հետևաբար՝ մեր ձայնը պետք է ավելի լսելի լինի, մեր պահանջները պետք է ավելի լսելի լինեն, ավելի մեծ աջակցություն ստանան, որովհետև, ի վերջո, Եվրոպայի Խորհուրդը կառուցված է երեք կարևոր արժեքների հիման վրա՝ իրավունքի գերակայություն, ժողովրդավարություն և մարդու իրավունքներ: Եվ եթե այդ ոլորտներում էլ դու չունես որևէ առաջընթաց և չես կարողանում դիմացինիդ գոնե այդ ոլորտների պրոբլեմներն էլ առաջ բերել, որպեսզի նրան թույլ չտաս, որ նա այլ հարցերով առաջ գա քո դեմ, ապա դու պետք է միշտ միայն պարտվես, ինչը տեղի է ունենում այդ հարթակներում մեր դիվանագիտության հետ:
_ Շնորհակալություն, պրն. Մարուքյան:
Հարգելի ունկնդիրներ, հիշեցնենք՝ մենք լսում էինք «Իրական իրավունք» հաղորդաշարը: Տաղավարում էին Հայկուհի Մինասյանը և հաղորդման հեղինակ, ԱԺ անկախ պատգամավոր Էդմոն Մարուքյանը: Հաջողություն:

Բեռնեք Հայկական Լրատվական Ռադիոյի հավելվածները այստեղ՝




website by Sargssyan